Czytanie z Listu świętego Piotra Apostoła.
1 P 5:1-4; 5:10-11
Najmilsi! Starszych, którzy są wśród was, proszę, jako równie starszy i świadek męki Chrystusowej oraz uczestnik tej chwały, która ma się objawić.
Paście trzodę Bożą, która jest przy was, czuwając nad nią nie z musu, ale chętnie dla Boga, a nie dla szkaradnego zysku.
Ani też jako panujący nad duchowieństwem, ale będąc świadomym wzorem dla owczarni. A gdy się zjawi książę pasterzy, otrzymacie niewiędnący wieniec chwały.
A Bóg wszelkiej łaski, który wezwał nas do wiecznej chwały swojej w Chrystusie Jezusie, po niewielkim utrapieniu udoskonali, utwierdzi i ugruntuje nas, jemu chwała i panowanie na wieki wieków. Amen.
Ewangelia
Ciąg dalszy ☩ Ewangelii świętej według Mateusza.
Mt 16:13-19
Onego czasu: Przyszedł Jezus w okolice Cezarei Filipowej i pytał uczniów swoich mówiąc:
«Za kogo mają ludzie Syna Człowieczego?
» A oni powiedzieli: «Jedni za Jana Chrzciciela, drudzy za Eliasza, a inni za Jeremiasza albo jednego z proroków».
Rzekł im Jezus: «A wy za kogo mię macie?» Odpowiadając Szymon Piotr rzekł:
«Tyś jest Chrystus, Syn Boga żywego».
A odpowiadając Jezus rzekł mu: «Błogosławionyś Szymonie Bar Jona, bo ciało i krew nie objawiły tobie, jeno Ojciec mój, który jest w niebiesiech.
A ja ci powiadam, że ty jesteś Opoką, i na tej Opoce zbuduję Kościół mój i bramy piekielne nie zwyciężą go.
I tobie dam klucze Królestwa Niebieskiego: a cokolwiek zwiążesz na ziemi, będzie związane i w niebiesiech; a cokolwiek rozwiążesz na ziemi, będzie rozwiązane i w niebiesiech».
Żywot i Męczeństwo Świętych Cyriaka, Smaragda, Larga i innych, oraz Świętego Marcela, Papieża.
Za onego czasu, gdy Dioklecjan ku wiecznej pamięci swego imienia, kazał budować w Rzymie ciepłe łaźnie wspaniałości wielkiej; z nienawiści ku Chrześcijanom, jakoby na gardło, skazywano ich do tej roboty.
Bogaty i zacny rzymianin Franson, wierny wyznawca Chrystusa, chcąc ulżyć owym męczennikom, tajemnie ich opatrywał żywnością za pomocą Zyzyniusza, Smaragda, Cyriaka i Larga.
Czasu jednego spotkani na takim uczynku, ludzie ci pojmani zostali przez pogan, i pod strażą ciężko pracować im kazano.
Pospołu z nimi wzięty był stary bardzo człowiek Saturninus, który gdy ciężkich brzemion dźwigać już nie mógł, Zyzyniusz i Cyriak piasek za niego z daleka nosili.
Dowiedziawszy się o tym starosta Laodacjusz, posłał Aproniana, by Zyzyniusza przed sąd jego stawił, który gdy go prowadził, ogarnęła ich jasność i głos był słyszany: „Pójdźcie błogosławieni Ojca Mojego, weźmijcie Królestwo zgotowane wam od początku świata“.
Apronianus padł na kolana i błagał Zyzyniusza:
„Przez tego Chrystusa, którego opowiadasz, ochrzcij mnie, ażebym był uczestnikiem twojej korony”.
I tejże godziny przyjął naukę, Chrzest i bierzmowanie z rąk biskupa. Po czym wszyscy zasileni zostali Ciałem i Krwią Pańską.
Poznał niebawem starosta, że Apronianus jest Chrześcijaninem i ściąć go, a Zyzyniusza, Saturninusa i innych różnymi potracić kazał mękami.
Smaragda, Cyriaka i Larga osadzono w więzieniu, gdzie podobnego tamtym oczekiwać mieli losu.
Tymczasem jako do znanych z czynienia cudów, schodziło się do Świętych wielu bardzo chorych.
Cyriak jednym przeżegnaniem, ślepym wzrok, głuchym słuch, a niemocnym zdrowie, nie tylko ciała, ale i duszy przywracał, nawracając do Chrystusa Pana.
Doniesiono o tym Dioklecjanowi w chwili właśnie, gdy córka jego Artemia przez czarta opętana, najsroższymi boleściami i miotaniem się dręczona była, a szatan jej ustami wołał:
„Jeżeli tu nie przyjdzie Diakon Cyriakus, ja stąd nie wyjdę“.
Przywołano wtedy zapomnianego prawie w więzieniu i głodem morzonego, wraz z Largiem i Smaragdem, Cyriaka, który przybywszy do Artemii pomodlił się i rzekł:
„W Imię Pana naszego Jezusa Chrystusa rozkazuję ci szatanie wyjdź z tej niewiasty, aby ona stała się czystym naczyniem Ducha Świętego.
A ty, zawołał na Artemię, wierz w Boga Ojca Wszechmogącego, i w Syna Jego Jedynego Jezusa Chrystusa!”
Za trzykrotnie powtórzonym zaklęciem czart opuścił swą ofiarę, a uzdrowiona Artemia zawołała:
„Przez toż Imię Jezusowe ochrzcij mnie, bo ja widzę z daleka Pana, którego ty opowiadasz”.
I nazajutrz Mężowie Święci nauczywszy ją pierwszych Zasad Wiary, ochrzcili wobec jej matki Sereny, upominającej córkę, aby w Wierze Chrześcijańskiej wytrwale Panu Bogu służyła.
Gdy owo budowanie łaźni i pałaców dwa lata i dziesięć miesięcy trwające, ukończone zostało, Dioklecjan z namowy swej Sereny darował Cyriakowi dom w Rzymie, gdzie mu swobodnie mieszkać dozwolił.
Po niejakim atoli czasie Cyriak wezwany został przez posłów do króla Perskiego, którego córka Jobea, podobnie jak i Artemia opętaną przez czarta była.
Zleczył ją Święty jak i tam tę, mocą Pana naszego Jezusa Chrystusa.
A gdy ona Naukę Pana Jezusa i Chrzest Święty przyjęła, cały dom królewski i król sam poszli za jej przykładem, tak, że czterysta dwadzieścia osób ochrzczonych zostało.
Król wielkimi pieniędzmi chciał obdarzyć Cyriaka, ale ten odpowiedział: „My Łaski Pana naszego nie sprzedajemy”.
I nic przyjąć nie chciał. Po półtora miesięcznym pobycie w Persji, gdzie bardzo wielu pogan do Wiary Świętej pozyskali, powrócili Święci do Rzymu.
Cyriak z wielką uczciwością przyjęty od Dioklecjana i od żony i córki jego, zamieszkał w swym domu z Largiem i Smaragdem.
Niedługo się jednak cieszyli zapewnioną im swobodą, gdyż wkrótce potem Dioklecjan z Rzymu dla spraw państwa wyjechał.
Okrutny Maksymian, który go tam zastępował, wznowił był wielkie prześladowanie Chrześcijan, a gniewając się na Cyriaka o nawrócenie siostry swojej Artemii, kazał go pojmać i wraz z innymi więźniami wieźć związanego przed wozem swoim, gdy wjeżdżał do Rzymu; staroście zaś polecił, aby Cyriaka, Larga i Smaragda skarał, jeśliby bogom ofiar nie złożyli.
Wezwani przed sąd Święci, oparli się temu stanowczo.
Kazał więc starosta rozpuszczoną wrzącą smołę lać im na głowy, bić i drapać ich żelazami, a boki ogniem palić, wołając na Cyriaka: „Zmiłuj się nad swą starością!”
Na co on odpowiadał: „Tegom zawsze pragnął przy Panu Bogu moim, męki się nie lękam”. A skoro bity kijmi i żyłami, żył jeszcze, skazany został wraz z 21(dwudziestu jeden)(towarzyszami swymi, niewiastami i mężami na ścięcie.
Ponieśli oni śmierć męczeńską 16 marca 303 roku. Ciała ich pochowane przy drodze salustyńskiej, przeniesione później zostały do dóbr pewnej pani, nazwiskiem Lucyny, przy drodze aktyńskiej, w bliskości Rzymu.
W tymże czasie Maksymian siostrę swą Artemię, dla Wiary Chrześcijańskiej zamordował.
Karpucjusz zaś, ów starosta okrutny, uprosił sobie u cesarza dom Cyriaka. I gdy go hańbił złym życiem, a razu jednego do rozpustnej z towarzyszami gotował się uczty, nagłą śmiercią zaskoczony, nieszczęsnego ducha wyzionął.
Co do Marcella papieża, następcy Marcellina, ten doczekał się panowania Maksencjusza okrutnika, który brnąc w złościach i występkach, dowiedział się, że dwie pobożne i bogate niewiasty Wiarę Świętą podpierały, bo Pryscilla cmentarz wspaniały zbudowała, a Lucyna całe swe mienie kościołom oddała.
A że to za radą Marcella Papieża spełniły, kazał mu biskupstwo złożyć i ofiary pogańskim bogom czynić.
Gdy zaś Papież stanowczo oparł się temu, oddał go cesarz do pospolitej stajni, aby tam bydlęta opatrywał.
Atoli po upływie dziewięciu miesięcy wywiedli go stamtąd pobożni, i w domu Lucyny, kędy się na nabożeństwo schodzili Chrześcijanie, umieścili, o czym dowiedziawszy się Maksencjusz, bydlęta jak, osły, konie i woły wprowadzić tam kazał i staranie około nich Marcellemu Papieżowi powierzył.
Tam to Święty umęczony trudem i plugastwem, w Panu Bogu zasnął na uczczenie wielkiego Świętego Imienia Pańskiego na wieki. Amen.
Pożytki duchowne
O jakże wielkiej ceny jest Wiara Chrystusowa, gdy od Niej nie potrafiły oderwać, ani męczarnie przez okrutników wymyślane, ani żadne tego świata pokusy!
Poświęcali się dla Niej równie bogaci jak ubodzy, a Papieże przodowali im w tym pochodzie na straszne katusze.
To też począwszy od Piotra Świętego aż do Sylwestra, między 33-ma Papieżami, zaledwie jeden lub dwóch na łóżku swym umarło.
Z przyczyny cudów Św. Cyriaka, a mianowicie co do wypędzania czartów, wyjaśnić tu wypada, iż w pierwszych wiekach Chrześcijaństwa, Pan Bóg, ażeby przystępniejszą zrozumieniu pogan, (ludzi mało jeszcze oświeconych lub zmysłowych) uczynić walkę, jaka się w człowieku, pomiędzy złymi i dobrymi jego skłonnościami stacza, a zarazem żeby nauczyć, iż tylko przez Moc Zasług Pana Chrystusowych i przez Wiarę w Zbawiciela, zły duch, a także namiętności nasze zwyciężone być mogą; Pan Bóg mówię dopuścił, ażeby ta walka uwidomiona w człowieku tym żywszą, tym silniejszą obudzała wiarę.
W dzisiejszych czasach głębsze poznanie ducha Religii Chrześcijańskiej, zbyt jest upowszechnionym, ażeby jeszcze potrzebowano podobnego rodzaju Cudów.
Źródło: Żywoty Świętych Pańskich Starego i Nowego Testamentu z dzieła Ks. Piotra Skargi