Królowa Narodu Polskiego

Królowa Narodu Polskiego

 

Śluby Króla Jana

Kazimierza i Stanów

Rzeczypospolitej

zaprzysiężone imieniem

narodu przed cudownym

obrazem N. P. Łaskawej w

Katedrze Lwowskiej a

dotyczące polepszenia doli

ludu pracującego oraz Czci Najśw. Panny jako Królowej Korony

Polskiej do wykonywania których to ślubów każdy miłujący Boga i

Ojczyznę przyczyniać się winien

 

 

„Wielka Boga-Człowieka Matko, Panno Najświętsza!

 

 

Ja, Jan Kazimierz, z łaski Syna Twego, Króla królów, i Pana

mego, i z Twego miłosierdzia król, upadłszy do stóp Twoich

najświętszych, Ciebie za opiekunkę moją i za Królowę królestwa mojego

obieram. I siebie i królestwo Polskie, księstwo Litewskie, Ruskie, Pruskie,

Mazowieckie, Żmudzkie, Inflandzkie i Czernichowskie, wojska obydwu

narodów i lud cały Twojej osobliwej opiece i obronie polecam, Twojej

pomocy i litości w tym nieszczęśliwym i przykrym królestwa mojego

stanie, przeciwko nieprzyjaciołom św. Rzymskiego Kościoła pokornie

błagam.

A że mnie wielkie dobrodziejstwa Twoje z całym narodem moim

do nowego gorliwszego służenia Tobie pobudzają, więc przyrzekam też i

na przyszłość w moim własnym, senatorów moich i ludów moich

imieniu, Tobie najświętsza Panno i Synowi Twojemu Panu naszemu

Jezusowi Chrystusowi: że cześć i chwałę Twoją wszędzie i zawsze po

całem królestwie mojem z największą usilnością pomnażać i

utrzymywać będę.

Obiecuję nadto i ślubuję, że jeżeli za wielowładną przyczyną

Twoją, i wielkim Syna Twojego miłosierdziem, otrzymam zwycięstwo

nad nieprzyjaciółmi a osobliwie nad Szwedami, Twoją i Syna Twego

cześć i chwałę wszędzie prześladującymi, i zupełnie zniszczyć

usiłującymi, u stolicy Apostolskiej starać się będę, aby ten dzień na

podziękowanie za tę łaskę Tobie i Synowi Twemu corocznie jako

uroczysty i święty na wieki obchodzono, i z biskupami królestwa mojego

przyłożę starania aby to, co obiecuję, od ludu mojego dopełnione było.

A ponieważ z wielkim bólem serca mego oczywiście widzę, że

za łzy i uciśnienia ludzi wiejskiego stanu, w królestwie mojem, Syn Twój

sprawiedliwy sędzia świata, od siedmiu już lat, dopuszcza na królestwo

moje kary powietrza, wojen i innych nieszczęść, przeto obiecuję i

przyrzekam oprócz tego: iż ze wszystkiemi memi stanami po

przywróceniu pokoju, użyję troskliwie wszelkich środków dla

odwrócenia tych nieszczęść i postaram się, aby lud królestwa mojego od

uciemiężenia i niesprawiedliwych ciężarów był oswobodzony.

Uczyń to najmiłosierniejsza Pani i Królowo, abyś jako mnie i

stanom moim najszczerszą dała chęć do uczynienia tych ślubów, tak też

u Syna swego łaskę do ich wykonania uprosiła. Amen.”

 

 

 

 

„Wyznawajcie Pana, bo dobry jest, bo na wieki miłosierdzie Jego” (Ps. 106, 1).

Zaiste, dobrym jest Pan, iż nas powołał do wiary katolickiej, a w

niej otworzył nam skarbnicę swej prawdy i łaski.

Dobrym jest, że nas oddał opiece Bogarodzicy, Królowej naszej

Niebieskiej i zgromadził nas dzisiaj przed jedną z ziemskich Jej stolic,

rzeszy tak wielkiej, z Arcypasterzami i dostojnikami narodu na czele.

A na co zgromadził? Oto by Mu złożyć dzięki za przywilej

Niepokalanego Poczęcia, dany Najświętszej Pannie i za dogmatyczne

tegoż przywileju orzeczenie i za wszystkie łaski, za przyczyną

Niepokalanej użyczone nam i ojcom naszym i narodowi całemu i

wszystkim wiekom.

Zaprawdę, ten to jest dzień, który Pan sam sprawił.

Taki dzień widziała ta świątynia 1 kwietnia 1656 roku, kiedy to

przed ołtarzem Najświętszej Panny Łaskawej, wobec nuncjusza

Vidoniego, biskupów, senatu, rycerstwa i ludu król Jan Kazimierz

imieniem swojem i narodu składał uroczyste śluby.

Ale od onego dnia jakże wielkie zmiany. Runęło królestwo,

upadła w proch korona, obróciła się w niwecz potęga i zamożność,

zniknął z widowni senat wraz z rycerstwem.

Został jednak naród i żyje, acz rozdarty i zgnębiony; została

wiara katolicka, złożona głęboko w duszy narodu, został Kościół łaciński

z 17 owczarniami, została, ale tylko w tej dzielnicy, cerkiew unicka;

został tron Królowej Korony polskiej, niewzruszony burzami czasu, bo

oparty na barkach milionów Jej poddanych wszelakiego stanu.

Imieniem tych milionów zebraliśmy się tutaj, by wobec nieba i

ziemi uznać się ponownie królestwem Maryi, mnie zaś przypadło

przypomnieć miłości waszej, co tej Królowej naród nasz zawdzięcza i

czego ta Królowa od niego żąda.

Lecz pierwej podnieśmy oczy nasze w górę, aż do niebieskiego

tronu Bogarodzicy i aż do Jej Serca, a z serc naszych niech tam idzie

błagalna modlitwa:

O Matko nasza, otośmy przyszli do Ciebie, my dzieci Twoje,

dzieci biedne, jakby sieroty wyrzucone z domu ojcowskiego, którym

gdzieindziej wydzierają wiarę i język i ziemię; więc Ty nas przytul do

serca Swego i pociesz i obroń.

O Królowo nasza, oto upadamy do Stóp Twoich, my poddani

Twoi, wprawdzie nie wolni od win, ale mimo to wierni Twemu berłu i

ufni w miłosierdzie Twoje.

Więc przyjm nasze hołdy i obdarz nas skarbami swoimi, a teraz

powstań z Twego tronu i pobłogosław nam tu obecnym, jako też

wszystkim braciom naszym.

Wołamy do Ciebie z miłością dzieci a z pokorą poddanych:

Zdrowaś Maryjo!

Zaledwie naród polski przyjął wiarę Chrystusową, aliści

Najświętsza Panna wzięła go pod płaszcz Swej opieki i z wielką miłością

opatrywała duchowne i ziemskie jego potrzeby.

Wzajem naród polski od kolebki swojej przylgnął do

Bogarodzicy, znajdując w Jej czci pomoc potężną i przesłodką pociechę.

Zaiste, Najświętsza Panna to Matka narodu, bo Ona wespół z

drugą Matką, Kościołem, czuwała nad nim ciągle, uczyła go dróg

Bożych, strzegła go od utraty wiary, karmiła go chlebem prawdy i łaski.

By dzieci swoje zaprawiać w pobożności, zesłała im już w

zaraniu dziejów pieśń swoją „Bogarodzica Dziewica”, jakby pierwszy

katechizm, później zaś w wieku trzynastym Różaniec przez

Dominikanów, a Officium parvum przez Franciszkanów, w czternastym

Szkaplerz przez Karmelitów, w szesnastym Sodalicje Mariańskie przez

Jezuitów; a wszystkie te nabożeństwa tak się przyjęły na ziemi naszej, że

paciorki Różańca przesuwała nie tylko ręka nawykła do pługa i

wrzeciona, ale i dłoń dzierżąca berło, pióro lub miecz, – że szkaplerz

zdobił zarówno pierś wieśniaczą, jak hetmańską, – że do Sodalicyj

wpisywali się chętnie królowie i dostojnicy.

Ta Matka dzieciom swoim wypraszała i wyprasza dotąd łaski

Boże, a w tym celu wstawia się ciągle do Serca Jezusowego, to obchodzi

każdy dom, nadstawia ucha na prośby każdej duszy.

Jej świątynie, to wielkie ubłaganie łaski, a są między nimi i takie,

gdzie Ona, acz wszędzie miłościwa, okazuje się miłościwszą.

Na ziemi polskiej naliczono 1114 obrazów N. Panny łaskami

słynących, wśród nich 35 uroczyście ukoronowanych; a któż wypowie,

ile tam dusz znalazło i znachodzi oczyszczenie lub uświęcenie, ile serc

pociechę i siłę!

Ta Matka wychowała naszych świętych, a jeżeli mię spytacie, co

młodzieniaszków Kazimierza i Stanisława Kostkę w tak krótkim czasie

uświęciło, odpowiem: dziecięca miłość do Najświętszej Panny.

Toteż słusznie zwracam się do ciebie, młodzieży polska, z

gorącym wezwaniem: jeżeli chcesz być czystą, świętą, Bogu miłą,

Kościołowi i Ojczyźnie pożyteczną; śpiewaj ciągle za św. Kazimierzem:

Omni die dic Mariae mea laudes anima i powtarzaj za św. Stanisławem

Kostką: „Jak nie miłować Najświętszej Panny, kiedy to moja Matka”.

Najświętsza Panna to zarazem królowa narodu, bo Ona nie tylko

odbiera od niego hołdy, ale obsypuje go darami Swej hojności, której

doznawały i doznają wszystkie jego stany.

Wszakże Ona to pomagała biskupom i kapłanom w pracy

apostolskiej, poddawała królom i senatorom dobre rady, ocierała

kmiotkom pot z czoła, koiła pędzonych w jasyr tęsknotę za rodziną,

otwierała niebo milionom dusz, co na ziemi polskiej wiernie służyły

Bogu.

Słowem, cokolwiek na tej ziemi było i jest łaski, cnoty i dobra,

wszystko to przyszło nam przez ręce Boga-Rodzicy.

I nic w tym dziwnego, bo wszakże sam Duch Święty wkłada w

Jej usta te słowa: „We mnie wszelaka łaska drogi i prawdy, we mnie wszelka

nadzieja żywota i cnoty”.

„Błogosławiony człowiek, który mnie słucha i który czuwa u drzwi

moich na każdy dzień”.

Zaprawdę, błogosławiony, kto pokornym sercem służy Boga-

Rodzicy jako Pani, miłuje Ją jako Matkę, czci Ją jako Królowę, słucha Jej

jako Mistrzyni, wzywa Jej jako Szafarki łask, bo on bierze dary przeobfite

i według słów jednego z Jej sług, tak pewnym jest nieba, jakoby już był w

niebie.

Któżby tedy nie chciał ci służyć, o Najłaskawsza; kto by Cię nie

miłował, o Najmiłościwsza; kto by Cię nie czcił, o Najmożniejsza; kto by

Cię nie naśladował, o Najdoskonalsza!

Najświętsza Panna, to również Hetmanka narodu, bo Ona

przewodziła duchownie jego hufcom i niosła mu pomoc w chwilach

utrapień. Opowiada stare podanie, że kiedy Czesi zajęli Kraków z wielką

częścią Polski, Władysław Łokietek, uklęknąwszy przed obrazem

Najświętszej Panny w Wiślicy, wołał ze łzami: Monstra te esse Matrem –

Pokaż, żeś jest Matką!

Wówczas miał usłyszeć głos: Ladislae surge, spera, vinces –

Władysławie powstań, ufaj, zwyciężysz; poczym powstał pełen otuchy,

pokonał wrogów i koroną królewską skroń

swoją ozdobił.

Oto obraz naszych dziejów. Ilekroć naród w ucisku wołał z

ufnością i skruchą: Pokaż mi się Matką, – tyle razy zwyciężał.

Sprawdziło się to pod Grunwaldem (1410) gdzie całe rycerstwo nasze, z

Władysławem Jagiełłą i Witoldem na czele padło na kolana i zaśpiewało

przed bitwą pieśń: „Bogarodzica Dziewica”, Sprawdziło się pod

Kirchholmem, gdzie nieliczne hufce Chodkiewicza rzuciły się na

Szwedów, wołając za wodzem: „Jezus Maryja”.

Sprawdziło się pod Beresteczkiem (1651), gdzie Jan Kazimierz

długo w nocy się modlił przed cudownym obrazem N. Panny,

przyniesionym z Chełmu, zanim uderzył na czerń kozacką i tatarską.

Sprawdziło się na Jasnej Górze i tu we Lwowie, kiedy to

Najświętsza Panna obudziła otuchę w znękanym królu i narodzie, a

najeźdźców wyrzuciła z granic polskich.

Dzięki tej Królowej i Hetmance przyszły jeszcze dni chwały,

narzędziem zaś Bożym był tu Jan III, wielki sługa Maryi. Oto w 1672 po

wzięciu Kamieńca sułtan Machomet IV z niezmiernym wojskiem zbliżał

się do Lwowa.

Garstka rycerstwa polskiego zaszła mu drogę; ale kto ją do boju

poprowadzi? Hetman Sobieski wówczas ciężko zachorował a widząc, że

lekarze pomóc mu nie mogą, zwrócił się z gorącą modlitwą do

Najświętszej Panny Łaskawej, czczonej tu we Lwowie.

Rzeczywiście nagle wyzdrowiał i pod Kałuszem świetne odniósł

zwycięstwo. Po bitwie uklęknął na ziemi i wraz z 30000 jeńców polskich,

oswobodzonych z Jasyru, gorące dzięki złożył Królowej Niebieskiej, a

potem srebrne wotum do katedry lwowskiej posłał.

Rok później wrzała znowu bitwa pod Chocimem; w tej samej

chwili świętobliwy zakonnik Mikołaj Oborski T. J., modląc się w

Poznaniu, miał wizję, w której widział nad polem bojowem unoszący się

rydwan królewski, na nim Najświętszą Pannę, a u stóp Jej św. Stanisława

Kostkę; nie dziw też, że bisurmanie poszli w rozsypkę.

A pod Wiedniem kto zwyciężył?

Oto modlitwa pobożnego króla, przed obrazami N. Panny w

Studziannie, w Częstochowie i w Krakowie na Piasku, jako też różaniec

czcicieli Bogarodzicy, co właśnie wtenczas, kiedy nasza husaria z

okrzykiem „Jezus Maryja” natarła na janczarów, odbywali procesje po

ulicach Krakowa.

Był to ostatni błysk chwały; po nim spadły klęski, jakby potop

jaki.

Niestety śluby Jana Kazimierza nie zostały spełnione, bo ucisk

ludu nie ustał, a do dawnych grzechów przybyło niedowiarstwo z

masonerią, rozwodami i zepsuciem obyczajów, toteż sprawiedliwość

Boża ogłosiła niebawem straszne: Mane, Tekel, Fares.

Wówczas Najświętsza Panna okazała się Opiekunką i

Pocieszycielką narodu. Wołała ona doń głosem kaznodziei:

Narodzie grzeszny, popraw się, inaczej Bóg karać cię będzie:

a kiedy naród nie upamiętał się i przyszła nań kara straszna,

Najlitościwsza wstrzymywała kielich gniewu Bożego, by się nie wylał na

winowajców aż do dna, cierpiącym zaś i walczącym dodawała męstwa i

otuchy.

Przed Jej to obrazem w Berdyczowie konfederaci barscy

przyrzekli zginąć za ojczyznę, poczym w obozach swoich śpiewali:

„Zowiesz się polską Królową, Bądź nam obroną gotową”.

W Jej to Domku w Lorecie modlili się legioniści o powrót do

kraju. Z Jej imieniem na ustach a medalikiem na piersiach szli na pola

bojowe nasi wojownicy.

Oto jeden z nich, późniejszy jenerał, Henryk Dembiński, po

bitwie berezyńskiej wlecze się ledwie żywy i już ma rzucić się na śnieg,

by zasnąć snem wiecznym; wtem przypomina sobie, że go matka

nauczyła, by w ciężkich przygodach modlił się: „Pomnij, o najdobrotliwsza

Panno”.

W tej chwili pada na kolana i odmawia tę modlitwę, a z niej taką

czerpie siłę, że idzie dalej mimo mrozu i głodu, aż wreszcie doszedł do

jednego z dworów polskich.

Czyliż ten wojownik nie jest drogowskazem dla ciebie, narodzie

biedny, iż w chwilach ucisku masz szukać pomocy u Królowej

Niebieskiej, bo choćby cię wszyscy opuścili, Najdobrotliwsza nigdy cię

nie opuści.

Wszakże Ona to dodawała hartu prześladowanym za wiarę i

ojczyznę;

Ona umacniała biednych unitów, odrywanych siłą od piersi

Matki-Kościoła;

Ona towarzyszyła naszym wygnańcom w drodze na Sybir czy w

daleką obczyznę, a umierających jednała z Bogiem;

Ona Namiestnikom Chrystusowym taką wlewała miłość dla tego

Joba pośród narodów, że śmiało stawali w jego obronie, a jeden z nich,

Pius IX, odbierając z rąk ks. Jełowickiego chorągiew z wizerunkiem

Matki Boskiej częstochowskiej, tak się modlił głośno: Salve Regina, Mater

misericordiae, spes nostra et spes Poloniae salve.

Zaiste nadzieją naszą Bogarodzica!

Któż nie zna tego obrazu, w którym jeden z naszych mistrzów

przedstawił dziewicę Polkę, okutą w kajdany i pracującą w kopalni; –

boleść i tęsknota tak ją zgnębiły, że już chce przyzywać śmierci; wtem

okazuje się jej Najświętsza Panna, pełna blasku i słodyczy, a wnet taka

otucha wstępuje w serce wygnanki, że dźwiga się z ziemi i ima się pracy.

Kogóż wyobraża ta dziewica, jeżeli nie naród polski, który byłby

już dawno popadł w rozpacz, gdyby go Bóg nie podtrzymywał i gdyby

za nim nie modliła się Bogarodzica, a do niego nie wołała ciągle:

Narodzie mój, pokutuj, cierp, walcz i pracuj, ale nie trać nadziei, bo ja nie

przestanę wstawiać się za tobą i wyjednam ci zmiłowanie Boże, jeżeli

tylko spełnisz to, czego od ciebie żądam.

A czegóż to żąda od nas Królowa Niebieska?

Oto najprzód większej żarliwości w wierze. Dzięki Bogu, naród

nasz mimo pokus reformacji w wieku XVI, wolterianizmu w XVIII,

liberalizmu w XIX, nie utracił wiary, nie odstąpił od Kościoła.

Podczas gdy gdzie indziej niedowiarstwo, rozzuchwalone

poparciem rządów, wypowiada Kościołowi walkę na zabój a dla

obalenia go tworzy związki masonów, anarchistów i inne, urządza wiece

ateuszów, rozrzuca tysiącami bezbożne książki i dzienniki, u nas

podobne zamachy nie tak łatwo się udają, bo samo społeczeństwo broni

się przed tą dżumą, wiedząc, że religia jest nie tylko zbawieniem

jednostek, ale także najsilniejszą ostoją życia narodowego i główną

podwaliną społecznego ładu.

Owoc to kilkowiekowego sojuszu narodowości z wiarą, który

oby nigdy nie został zerwany, i szczególna Opatrzności łaska, która

takimi drogami prowadziła nasz naród, iż tenże przez nią niejako garnie

się do Boga.

O Boże, chłoszcz nas, bośmy zawinili, ale nie pozwól nam

oderwać się od Ciebie!

Czy jednak u nas życie z wiary jest mocne i płodne?

Wiara ma być światłem dla rozumu, siłą dla woli, pociechą dla

serca, prawidłem dla wszelakich objawów życia;

ale czy tym jest wszędzie i zawsze?

Niestety, nawet u tych, co się nazywają chętnie dobrymi

katolikami, jakże rzadkim jest głębsze poznanie prawd wiary i

doskonalsze przejęcie się jej duchem;

jakże rzadkim wyznawstwo wiary, czyli śmiała jej obrona i

przyznawanie się otwarte do zasad katolickich tam, gdzie grozi

szyderstwo ludzi płytkich albo napaść jakiegoś dziennika;

jakże rzadkim apostolstwo wiary, czyli czynna gorliwość o

rozszerzenie królestwa Bożego w duszach, o chwałę Kościoła i Stolicy

[Świętej], o rozkwit dzieł katolickich.

Natomiast nierzadkim jest rozbrat między słowem i czynem,

między życiem prywatnym i publicznym;

nierzadkim jest w domach katolickich pogańskie iście

wychowanie dzieci; nierzadkim jest lekceważenie Kościoła i jego sług, a

szczególnie łamanie jego praw.

Najmilsi, ta niewierność w życiu religijnym, to jedna z głównych

chorób naszych, którą koniecznie uleczyć potrzeba; bo wiara nie mająca

ni korzeni ni owocu, to jest, nie oparta na gruntownej znajomości prawd

Bożych i na sumiennym spełnieniu wszystkich przykazań, nie jest ani

Bogu miła, ani duszy pożyteczna; nie zbawi ona jednostek, nie

podźwignie narodu.

Starajcież się tedy wszyscy o wiarę jasną, silną, czynną i nie tylko

sami żyjcie z wiary, ale wprowadzajcie to życie, o ile zdołacie, do rodzin

waszych i w serce społeczeństwa; jeżeli bowiem to serce bić będzie

tętnem wiary, jeżeli rodzina, szkoła, piśmiennictwo, nauka i wszystkie

sprawy publiczne przejęte będą duchem iście katolickim, błogo będzie

nam i błogo narodowi.

Nuże do pracy w tym kierunku, a zarazem do broni przeciw

dwóm zwłaszcza wrogom.

Oto młodzież dojrzalszą stara się zatruć pozytywizm, okryty

maską patriotyzmu, obiecując jej w zamian za wiarę dać światło dla

umysłu i zapewnić złotą erę narodowi.

Lecz ty, młodzieży droga, odtrąć tę pokusę, pomnąc, że nauka

bez Boga jest błędnym ognikiem, wiodącym na bagniska, że za

upadkiem wiary idzie zawsze skażenie ducha narodowego, że nie masz

zbawienia dla narodu, jedno w wierności dla Kościoła i Stolicy Świętej.

A wy rodzice i sternicy wychowania, patrzcie, by z winy waszej

nie zmarniało młode pokolenie.

Równocześnie do warstw niższych wdziera się antyreligijny

socjalizm, obiecując im niebo na ziemi, byle tylko wyrzekły się Boga i

Jego zakonu [(prawa)].

Nie wierzcie mu, bracia robotnicy, inaczej zamiast nieba,

znaleźlibyście piekło w życiu i piekło po śmierci; raczej łączcie się w

stowarzyszenia katolickie, na obronę swej wiary i na poprawę swej doli.

Wy zaś ludzie wielkiego serca, tak mężczyźni jak i niewiasty,

zbliżajcie się z miłością świętą w duszy do braci niższej i uboższej, by jej

nieść światło, chleb, ulgę, a przede wszystkim Boga, by dla niej tworzyć

dobre towarzystwa, zakłady, czytelnie, – słowem, by rozwijać większą

niż dotąd działalność na polu społecznym i dobroczynnym.

I czegóż jeszcze żąda od nas Królowa Niebieska?

Oto porzucenia ulubionych wad narodowych. W społeczeństwie

polskim jest znaczny zasób dobrego, ale są też wady szkodliwe. Strzec

się trzeba mianowicie tej lekkomyślności i miękkości, co się objawia jako

zamiłowanie zabaw, próżnowania, karciarstwa i zbytku, a posuwa się u

niektórych aż do szalonego marnotrawstwa, do frymarczenia ziemią

ojczystą i czcią narodową, aż do nurzania się w bagnie pijaństwa,

rozpusty czy oszustwa.

Strzec się trzeba lenistwa ducha, które ugania się za tym, co

chwilowo błyszczy i bawi, ucieka zaś przed pracą twardszą i dłuższą, a

nieraz porzuca święte obowiązki, i wskutek czego niemało wśród nas

meteorów, złudnym jaśniejących blaskiem, a niezbyt wiele gwiazd

stałych, które by przybite do codziennego obowiązku, jakby do

sklepienia niebios, świeciły trwale Bogu na chwałę, ludziom na pożytek.

Strzec się trzeba małodusznej niestałości, która sprawia, że serce

polskie łatwo się zapala, a wtenczas, niby wulkan, miota z siebie

płomienie, lecz łatwo także stygnie, a nawet ścina się mrozem

zniechęcenia.

Strzec się trzeba szczególnie tych wad najzgubniejszych, które

zrodzone w wiekach anarchii a może klęsk, nie zatonęły, bo i dziś umysł

polski, jak koń niesforny, niemile znosi wędzidło, niechętnie poddaje się

władzy, niełatwo uznaje nad sobą powagę i wyższość i nie skorym jest

do pracy zgodnej i wytrwałej.

Stąd to pochodzi to rozbijanie się najlepszych nieraz dzieł i

przedsięwzięć, – stąd to dzielenie się na wrogie obozy, – stąd to

poniewieranie ludzi zasłużonych, dlatego tylko, że do innego należą

stronnictwa, – stąd te smutne i gorszące waśnie, w których często nie

idzie o dobro kraju, ale o zadowolenie miłości własnej lub o zwycięstwo

swego obozu.

Wszystkich tych wad, „a szczególnie niekarności i niezgody”

pozbyć się nam trzeba, jeżeli chcemy naprawić błędy przeszłości i

zbudować gmach zbożny a trwały; toż niech każdy słucha słów

przestrogi: mniej blichtru i złudzeń, a więcej prawdy i rozumu; mniej

folgowania żądzom i gnuśności, a więcej zaparcia się i pracy; mniej

płochości i życia nad stan, a więcej przezorności, trzeźwości i

oszczędności; mniej drażliwości i zniechęceń, a więcej wyrozumienia i

hartu; mniej uczuć przelotnych, a więcej zasad i charakterów, – mniej

słów pięknych, a więcej czynów i ofiar, mniej troski o siebie, a więcej

poświęcenia się dla chwały Boga, dobra Kościoła, pożytku Ojczyzny.

I czegóż wreszcie od nas żąda Królowa Niebieska?

Oto gorętszego zapału w Jej służbie. Dawniej wszystkie stany

służyły chętnie swej Królowej, ale w wieku XVIII i XIX pod mroźnym

powiewem obojętności religijnej nastąpiło pewne oziębienie w

warstwach wyższych i wykształconych, wskutek czego niektóre praktyki

pobożne, pierw wszystkim drogie, poszły tu i ówdzie w poniewierkę.

Dziś objawia się zwrot ku lepszemu, ale czy u wszystkich i na

długo? Odżyły też na nowo Sodalicje Mariańskie, a ich to głównym

dziełem kongres obecny; ale są one jeszcze rzadkie i słabe; toż dążyć nam

trzeba do tego, by warstwy niższe związać bractwami, wykształcone zaś,

a zwłaszcza młodzież dojrzalszą wciągnąć do Sodalicyj.

Najmilsi, jeżeli dobrze życzycie sobie, bądźcie wszyscy gorącymi

miłośnikami Bogarodzicy i czcijcie Ją po staremu, jak niegdyś

przodkowie wasi. Jeżeli dobrze życzycie rodzinom swoim,

wprowadzajcie do nich bojaźń Bożą i cześć Niepokalanej Dziewicy.

Jeżeli dobrze życzycie narodowi całemu, przyczyniajcie się

wedle sił, by on był zawsze wiernym sługą Bożym, uległym poddanym

Królowej Niebieskiej, dobrym synem Kościoła i Stolicy Świętej.

O módlmy się wszyscy gorąco, aby od nas, od naszych rodzin,

od naszego narodu i wszystkich narodów i wieków chwała była Bogu w

Trójcy Świętej Jedynemu i cześć Bogarodzicy!

Módlmy się, by w wieku XX za przyczyną Najświętszej Panny

nowe przybyły nam cuda i nowe koronacje Jej obrazów!

Módlmy się, by stara Jej stolica w Poczajowie odzyskaną została

dla Kościoła i by tam odżyła Unia święta, przemocą i zdradą zgładzona!

Módlmy się, aby święto N. Panny, Królowej Korony Polskiej, za

łaską Stolicy Świętej zaprowadzone zostało w naszych diecezjach!

Módlmy się, aby Bóg pobłogosławił temu kongresowi i przezeń

rozkrzewił cześć Niepokalanej!

O, módl się o to cały narodzie Polski, a zapewniam Cię Jej

imieniem, że gdy wszystkie twe syny i córki stać będą mocno przy Jej

tronie, gdy znikną wśród ciebie dawne grzechy, ustąpią stare niezgody,

przyspieszy się godzina miłosierdzia Pańskiego.

Ty zaś Najświętsza Panno, Królowo Polski, Litwy i Rusi, królujże

nam do końca wieków, Ty w narodzie Twoim utrzymuj wiarę i dobry

obyczaj, rozpalaj pobożność, hartuj męstwo.

Ty mu wypraszaj u Boga przyjęcie pokuty i skrócenie kary. Ty

módl się i dzisiaj do Króla wieków i Władcy narodów: Przepuść, Panie,

przepuść ludowi mojemu. A wzajem odbieraj od wszystkich jego synów

i córek cześć, uległość i miłość; niech Imię Twoje jaśnieje na wieżycach

naszych miast i wiosek, na szczytach naszych gór, na falach naszych

rzek, na wszystkich domach i na wszystkich sercach polskich. Amen!

Święty Bp Józef Sebastian Pelczar