XXXV. O boleściach Najświętszej Panny Maryi

Cierpienia Agary, Resfy i matki Machabejskiej nie mogą iść w porównanie z boleściami N. P. Maryi.
– Dlaczego Bóg największą boleścią dotknął Tę, którą najwyżej wyniósł.

Marya nazywa się słusznie Królową Męczenników, gdyż więcej wycierpiała niż wszyscy Męczennicy. – Jej boleści były długotrwałe, bo rozpoczęły się z chwilą zwiastowania, a potęgowały je te okoliczności, że N. Panna obdarzoną została największą zdolnością do cierpienia, że pojmowała doskonale powody swoich cierpień, że niezmiernie miłowała Pana Jezusa, a nie mogła Mu przynieść żadnej ulgi, że bolała ciężko nad zaślepieniem ludzi, że wreszcie w Jej cierpieniach nie było ni przerwy, ni wytchnienia, ni pociechy.
– Wszystkie te cierpienia znosiła Marya mężnie, z wewnętrznym pokojem i z nadprzyrodzonem weselem, ofiarując Syna swego i siebie Ojcu Niebieskiemu.

Naszym obowiązkiem jest rozważać boleści Maryi, nie zasmucać Jej grzechami, uczyć się od Niej cierpliwości i prosić Ją o wyjednanie miłości krzyża.
– Przykład z życia św. Ludwiny i modlitwa.

„O wy wszyscy, którzy idziecie przez drogę, obaczcie i przypatrzcie się, jeśli jest boleść, jako boleść moja“.

Treny I, 12.

Pismo św. Starego Zakonu wspomina o trzech niewiastach, które tak ciężkich doświadczyły boleści, że bez wzruszenia słuchać o nich nie można. Pierwszą z nich jest Agar, matka Izmaela. Kiedy Abraham kazał jej ustąpić z domu, wzięła syna swego i poszła na puszczę. Wnet jednak zbłądziła, a gdy niestało wody w bukłaku, porzuciła dziecię pod jednem z drzew, które tam były, i usiadła naprzeciw płacząc; rzekła bowiem do siebie: „Nie będę patrzyła na umierające dziecię“ [Gen. XVI, 16.] . Bóg dobry ulitował się jej łez i nietylko przez Anioła swego wskazał jej źródło wody, ale dał jej obietnicę, że potomstwo jej syna rozmnoży kiedyś w naród wielki.

Większą nierównie była boleść Resfy. Dwóch jej synów ukrzyżowali Gabaonczykowie na górze, a ciała ich zostawili na szubienicach, by od drapieżnych ptaków były pożarte. Wówczas nieszczęsna matka, wziąwszy włosiennicę, usiadła na skale pod zwłokami synów, by płakać nad ich śmiercią i odpędzać dzikie ptactwo lub żarłoczne zwierzęta, dopóki powieszonych nie złożono w grobie [II. Król. XXI, 10.].

Większej jeszcze boleści doznała matka Machabejska, bo w jej obecności kazał okrutny tyran Antyoch siedmiu jej synów pomordować, za to, że nie chcieli przekroczyć zakonu Pańskiego. Mężna matka patrzyła suchem okiem na straszne ich męczarnie, a nawet zachęcała ich do wytrwałości, by dla Boga i dla zakonu nie żałowali życia; poczem i ona sama śmierć ochotnie poniosła [II. Mach. VII.].

Wiele wycierpiały te trzy matki, lecz nie mogą one równać się z Tą, którą wieki czczą jako Matkę Bolesną i Królowę Męczenników, iż boleścią a zarazem cierpliwością przewyższyła wszystkich,
– z Tą, która śmiało odezwać się może do pokoleń ludzkich: „O wy wszyscy, którzy idziecie przez drogę, obaczcie, a przypatrzcie się, jeśli jest boleść, jako boleść moja“ [Treny I, 12.].

I dlaczegoż to Bóg największą boleścią dotknął Tę, którą najwyżej pośród wszystkich stworzeń postanowił wynieść? Oto dlatego, że Najświętsza Panna wybraną została na Matkę Zbawiciela, który miał cierpieniem odkupić świat, a więc słuszna, aby w tem cierpieniu w największej mierze uczestniczyła;
– i dlatego że Ona była Bogu najmilszą, a więc słuszna, aby krzyż najcięższy, po krzyżu Chrystusowym, dostał się Jej w udziale bo, kogo Bóg kocha, tego krzyżuje;
– i dlatego, że Ona miała jaśnieć świętością wszelaką, przyćmiewającą blaskiem swoim doskonałość wszystkich Świętych, a więc słuszna, by Jej nie brakowało korony Męczenników;
– i dlatego, że Ona miała oddać Bogu chwałę największą po Chrystusie, a więc słuszna, by najwięcej po Nim cierpiała, bo ten doskonale wielbi Boga, kto doskonale cierpi;
– i dlatego, że Ona miała się stać Matką sierót i Pocieszycielką strapionych, a ztąd musiała pierw zaznajomić się z boleścią, aby umiała cudze boleści podzielać i aby wszyscy cierpiący tem chętniej garnęli się do Niej po pociechę, jak również znajdywali w Niej doskonały wzór cierpliwości;
– i dlatego wreszcie, że Ona miała otrzymać w niebie najwspanialszą koronę chwały, a więc słuszna, by na ziemi szła tuż za Chrystusem w koronie cierniowej.

Podziwiając najmędrsze zamiary Boże względem Najśw. Panny, uczcijmy dziś Jej boleści i poświęćmy im na chwilę naszą uwagę.
Królowo Męczenników, pozwól nam iść za Sobą śladami Twoich cierpień. Z. M.

„Komu cię przyrównam, albo komu cię przypodobam córko jerozolimska? bo wielkie jest jako morze skruszenie twoje“ [Tren II, 13.], – słowa te proroka Jeremiasza stosują Ojcowie Kościoła do Najśw. Panny, wywodząc słusznie, że boleści Jej były rozległe, jak morze, a gorzkie, jak woda morska,
– że te boleści dochodziły do takiego stopnia, iż gdyby nie ciągły cud Boski, byłaby od nich umarła [Św. Anzelm De excel. Virg.],
– że temi boleściami przewyższyła ona wszystko, cokolwiek ucierpieli Męczennicy, „tak jak światło słoneczne przewyższa światłość gwiazd“ [Św. Bazyli.],
– że zatem sprawiedliwie nazywa się Królową Męczenników i śmiało może powiedzieć do wszystkich ludzi: „O wy wszyscy, którzy idziecie przez drogę, obaczcie, a przypatrzcie się, jeśli jest boleść, jako boleść moja“.

Ale dlaczegoż to boleści Najśw. Panny były tak wielkie? Oto dlatego najprzód, że były długotrwałe. Podobnie jak męka Zbawiciela – mówi św. Bernard – rozpoczęła się od chwili, gdy na świat przyszedł, tak też męczeństwo Maryi, podobne we wszystkiem do męczeństwa Jej Syna, trwało przez cały ciąg Jej życia. Już kiedy usługiwała w świątyni, doznawała niemałej goryczy na tę myśl, że ludzie depcą zuchwale prawo Boskie, że naród wybrany sprzeniewierza się swemu posłannictwu, że poganie nie znają prawdziwego Boga; i zapewne nieraz wołała z tęsknotą: Obyś, Panie, rozdarł niebiosa i zstąpił.

Ale męczeństwo Maryi rozpoczęło się dopiero w chwili, kiedy Jej Anioł zwiastował, że będzie Matką oczekiwanego Zbawcy, bo z jednej strony przypomniała sobie wówczas wszystkie proroctwa, zwiastujące Jego Mękę, z drugiej Bóg sam pokazał Jej w świetle wewnętrznem bolesną przyszłość, jaka czekała Boskiego Jej Syna i Ją samą. Marya przyjęła uczestnictwo w cierpieniach Zbawcy i wyraziła to jawnie, ofiarując Go w świątyni; Bóg zaś przyjął tę ofiarę i zapowiedział Jej zato usty Symeona: „Dusze, twą własną przeniknie miecz“.
Odtąd życie Jej było ciągłą boleścią, tak, że nawet widok Bożego Dzieciątka ranił Jej serce, widziała bowiem naprzód twarzyczkę śliczną, okrytą krwią i łzami, główkę zoraną cierniem, rączęta i nóżki przekłute gwoździami, całe ciało zbite i zdarte.

Wnet przyszły ciężkie próby. Oto nietylko nieludzkie Betleem nie ma dla Bożego Dzieciątka innej gospody prócz stajenki, ale do tego zły Heród czyha na Jego życie, tak, że Marya musi wśród zimnej nocy uciekać z Niem, w towarzystwie Józefa, do ziemi obcej i bałwochwalczej.

Po kilku latach smutnego tułactwa wraca do Nazaretu, i używa tu chwilowego pokoju, który atoli goryczą zaprawia jużto utrata dwunastoletniego Pacholęcia w kościele, już śmierć drogiego Oblubieńca Józefa, jużto ciągłe przewidywanie niedalekich cierpień. Kiedy Pan Jezus wystąpił jako Mistrz świata, Marya idzie za Nim i słucha z radością Boskich słów Jego, ale zarazem boleje nad przewrotnością faryzeuszów, niedowiarstwem rzeszy i knowaniami nieprzyjaciół.

Wreszcie zbliżył się czas męki Chrystusowej. O Matko Bolesna, kto wypowie, ileś Ty wtenczas wycierpiała; bo wszystkie boleści Syna odbiły się w Twojem sercu, a co On poniósł na ciele, Tyś poniosła na duszy.

Kiedy Pan Jezus podczas modlitwy w Ogrojcu krwawy pot wylewał, Marya, acz nieobecna, uczestniczyła w duchownych Jego boleściach i sama zapadła jakby w konanie [Czyt. O. Fabera Matka Bolesna tłom. z ang. przez O. Prokopa Kapucyna. Warszawa, 1887].

Kiedy Zbawcę prowadzono do Kaifasza, a następnie do Piłata, Marya wsunęła się pomiędzy rzeszę i była tu świadkiem, jak Kaifasz Boskiego Jej Syna osądził winnym śmierci, jak Piotr zaparł się Go haniebnie, jak oprawcy siekli Jego ciało ostrymi biczami, jak dzikie żołdactwo wtłoczyło Mu na głowę koronę cierniową, jak Piłat przedstawił Go ludowi z ganku, a lud wołał z wściekłością: Ukrzyżuj, ukrzyżuj.

Kiedy już zapadł wyrok śmierci a Najświętszy, przyrównany do złoczyńców, wziął krzyż na ramiona, Matka Bolesna zabiegła Mu drogę, by tylko spojrzeć na Niego i iść za Nim na Kalwaryę. Tu widzi Ona pastwienie się katów nad najniewinniejszym Barankiem, słyszy bluźnierstwo tłuszczy i dźwięk gwoździ, rozdzierających Jego ręce i nogi; a kiedy tenże Baranek zawisł na strasznem drzewie krzyża, wylewając strumienie Krwi. Ona staje tuż obok, by patrzeć się na trzechgodzinną Jego Mękę i przyjąć ostatnie Jego pożegnanie: „Niewiasto, oto syn twój“.

Skończyła się wreszcie ta Męka Zbawiciela, ale nie skończyły się boleści Matki, bo jakże ciężką ranę zadała Jej duszy włócznia żołnierza, która przebodła Serce Jezusowe, – jakże gorzkiego doznała smutku, kiedy na Jej ramionach spoczęło Ciało Najmilszego Syna, całe zranione i zsiniałe, – a szczególnie kiedy to Ciało musiała zostawić w zimnym grobie i odejść samotna do domu, gdzie już żadna na Nią nie czekała pociecha.

Resztę dni swoich spędziła w nieustającej boleści, jak to objawiła św. Brygidzie: „Po Wniebowstąpieniu Syna mojego, męka Jego zawsze tkwiła mi w duszy, i czy byłam zajętą czemkolwiek, czy brałam posiłek, wszystkie okoliczności Jego śmierci tak były obecnemi w mojej pamięci, jakbym dopiero co na nie patrzyła“. Do tego trawiła Ją niewysłowiona tęsknota za Synem, aż od jej żaru przepaliła się nić życia i Serce Jej z ogromu miłości bić przestało.

Widzicie tedy, Najmilsi, że cierpienia Najśw. Panny były moralne i ogarniały wszystkie władze Jej duszy, wszystkie uczucia Jej Serca, pośrednio zaś oddziaływały także i na ciało. Otóż takie cierpienia są najdotkliwsze, i słusznie powiedział św. Bernard: „Marya stała się męczenniczką, nie od żelaza katowskiego, lecz od niezmiernej boleści Jej Serca; i lubo nie dotknął Jej miecz katowski, ani okrutni oprawcy, krzyżujący Jej Syna, nie ściągnęli na Nią swej ręki: Serce Jej atoli podzielało całą mękę Zbawiciela i doznało boleści, od której nie raz lecz tysiąc razy umrzeć była powinna“. Jakoż rany Chrystusowe były ranami Maryi, „a krzyżowanie Syna krzyżowało zarazem Matkę“ [Św. Aug.].

Boleść ta była tem większa, że Najśw. Panna, jako najdoskonalsza ze stworzeń, posiadała największą wrażliwość i najtkliwsza czułość, a stosownie do swego posłannictwa i do swej świętości, obdarzoną została najwyższą zdolnością cierpienia, którą to zdolność Bóg cudem w Niej utrzymywał.

Krom tego, mając przeobfite światło wewnętrzne, pojmowała Ona doskonale powody swoich boleści, a mianowicie pojmowała godność Boskiego majestatu, który się w męce Chrystusa tak uniżył,
– pojmowała nieskończoną Jego świętość i miłość,
– pojmowała cały ogrom katuszy, jakie On poniósł na ciele, i ucisków, jakie dopuścił na swą duszę,
– pojmowała całą ohydę grzechu i całą niewdzięczność ludzką.

Boleści te potęgowała niezmierzona miłość do Zbawiciela, bo wszakże ten Zbawiciel to nietylko Syn Jej jedyny, ale zarazem Syn Boży, a więc nieskończenie piękny, nieskończenie doskonały, nieskończenie miłujący i nieskończonej miłości godzien.

Otóż tego Zbawcę miłowała Ona miłością podwójną a nierozdzielną, bo i miłością nadprzyrodzoną, jako Boga, i miłością Matki; jako Syna; nic też dziwnego, że tak miłując, żyła tylko życiem Jezusa, że Jego radości były Jej radościami, a Jego boleści, Jej boleściami.

Lecz to właśnie przydawało Jej cierpień, i słusznie powiedział św. Wawrzyniec Justyniani, że jak nie było miłości, podobnej do miłości Maryi, tak nie było boleści, podobnych Jej boleściom [Lib. 3 de, Laud. B. V.]. Czytamy, że gdy młody Tobiasz wybierał się w podróż, matka jego, zachodząc się od płaczu, narzekała, że traci, acz na chwilę, podporę swojej starości; lecz cóż dopiero czuła Matka Bolesna, gdy miała utracić Najdroższego Syna i to wśród najstraszniejszych męczarni.

Smutek Jej był tem dotkliwszy, że nietylko nie mogła Mu w niczem ulżyć, ale co więcej, obecnością swoją pomnażała boleść Jego Serca. Widzi Ona, jak Ciało Jego wisi na kilku gwoździach, które coraz głębiej rozdzierają rany, a nie może objąć Go swojemi ramionami.

Widzi, jak Głowa, okolona cierniami, nie ma nigdzie oparcia, a nie może położyć Jej, jak niegdyś w Betleemie, na swoich piersiach. Widzi, jak krew, sącząca się z pod korony cierniowej zalewa Mu oczy, a nie może ich otrzeć, – jak usta spieczone wołają: „Pragnę“, a nie może Mu podać kropli wody [Faber l. c. 67.].

Chciałaby przynajmniej ucałować Jego stopy, ale dzikie żołdactwo stoi na straży, więc tylko jękiem Serca wyrywa się do Niego: O drogi Synu mój, czemuż nie mam skrzydeł, bym wzleciała na krzyż Twój i osłodziła Ci straszną mękę? Czemuż ludzie nielitościwi oddalają mię od Ciebie, jedyne szczęście moje?

Widzę Cię umierającego, a ja nie umieram; z czułości skały się kruszą, ze smutku niebo się zaciemnia, z boleści rozdziera się zasłona, a ja Matka patrzę na śmierć Twoją i nie mogę Ci dopomóc, ani skonać z Tobą!

Niemało też dręczyła N. P. Maryę miłość ku ludziom. Pragnęła Ona, aby wszyscy Apostołowie towarzyszyli Mistrzowi podczas całej Męki i stali się podobnymi do Niego, – pragnęła, aby cały lud izraelski uznał w Nim Mesyasza i przyjął Jego prawdę i łaskę, – pragnęła, aby wszystkie narody ziemi upadły na twarz przed Jego krzyżem i przyszły przezeń do zbawienia; tymczasem musiała patrzeć, jak jeden z uczniów Go sprzedał, drugi zaparł się, inni opuścili, – jak większa część ludu w okropnem zaślepieniu odtrąciła swego Zbawcę i wywołała przeciw sobie straszną karę Pańską; a nadto duchem Bożym przewidziała, że wiele narodów wzgardzi krzyżem Chrystusa, albo odwróci się od Jego Kościoła, że wiele dusz zgubi się na przekór Jego miłości.

Wszystkie te cierpienia Maryi tem więcej dawały się uczuć, że od chwili przepowiedni Symeona, a raczej od chwili zwiastowania, stały ciągle przed okiem Jej duszy, niby wojsko uszykowane; poczem jedno za drugiem wyrywało się z szeregu, by już nie przewidywaniem, ale rzeczywistością nowy Jej ból zadawać. Rzec można, że tkwiły one razem w Jej Sercu, jak strzały w ciele św. Sebastyana, a kiedy przychodziła na nie kolej, wbijały się głębiej w ranę.

Nadto w boleściach Maryi nie było ni przerwy ui ulgi. Cierpienia innych ludzi podobne są do fal morskich, bo się podnoszą i opadają; natomiast cierpienia Maryi piętrzyły się ciągle w górę i nie dawały Jej ani chwili wytchnienia, tak iż mogła snadnie powiedzieć: „Ból mój przed oblicznością moją jest zawżdy“ [Ps. XXXVII, 18.]; nie było bowiem ani chwili w Jej życiu, w którejby była nie myślała o Jezusie i przyszłej Jego Męce.

Nie są też ludzie bez pociech w cierpieniu, a jedną z najsłodszych jest miłość Boża i zjednoczenie się ze Zbawicielem, czy przez modlitwę czy szczególnie przez Komunię świętą; to właśnie łagodziło katusze Męczenników, tak że n. p. św. Wawrzyniec, leżąc na rozpalonej kracie, urągał się z katów i twierdził, że spoczywa na różach.

Tymczasem Marya nie mogła znaleść podobnej pociechy w miłości Syna Swego, bo wszakże Syn Jej najdroższy był powodem Jej cierpień, a miłość ku Niemu była narzędziem Jej męczeństwa. Jeżeli tedy poszła na Kalwaryę, to nie po to, by szukać tam ulgi, ale by łączyć się z boleściami Syna i boleści swoje pomnożyć.

Wprawdzie Pan Jezus z krzyża polecił Matkę swoją opiece ukochanego ucznia Jana, ale Jan potrzebował sam pociechy i znalazł ją wraz z świętemi niewiastami u Królowej boleści. Co więcej, słowa Chrystusa Pana: „Niewiasto, oto syn twój“, były dla Maryi mieczem raniącym; bo cóżto za zamiana – mówi św. Bernard – „Jan dany Ci jest miasto Jezusa, sługa miasto Pana, uczeń miasto Mistrza, syn Zebedeusza miasto Syna Bożego, człowiek miasto Boga“ [Ser. de 12 stellis.].

Wszystkie te boleści znosiła Marya z niewypowiedzianem męstwem, przewyższającem stałość wszystkich Męczenników. Nietylko nigdy nie żali się na cierpienia, nietylko ukrywa je w swojem sercu, ale nie chce ich ani skrócić ani złagodzić.

Gdyby była pod krzyżem poprosiła Syna, aby Ją zabrał z Sobą, byłby z pewnością wysłuchał Jej prośby; ale Ona nie pragnie końca cierpień i nie szuka innej pociechy, prócz oddania się woli Bożej. Mogła też w czasie męki Chrystusowej pozostać w domu, bo któraż matka zdoła patrzeć na katusze dziecka; tymczasem Ona idzie na Golgotę i stoi pod krzyżem.

Widzi tam niepojęte wyniszczenie się Boga-człowieka, umierającego za grzechy świata, a u stóp Jego tłuszczę zaślepionych żydów i małą garstkę wiernych; mimo to stoi.

Widzi straszne cierpienia najmilszego Syna i uczuwa je w sercu, a jednak nie omdlewa, nie rozdziera szat, nie targa włosów, ale stoi. Słońce zakrywa swe oblicze, skały pękają z żalu, cała przyroda drży z oburzenia, a Marya stoi. Acz pełna gorzkości, nie użala się, nie złorzeczy żydom, nie wzywa pomsty na katów, ale stoi cicha, cierpliwa, mężna, modląc się i błogosławiąc wrogom.

O Królowo Męczenników, – możnaby tu zawołać z św. Bonawenturą – gdzieżeś Ty stała? Czy tylko pod krzyżem? O nie, Tyś wisiała wraz z Synem na krzyżu, razem z Nim ukrzyżowana, z tą różnicą, że Syn na ciele, a Ty na sercu. Tam to, o Pani moja, przeszyte zostało włócznią Serce Twoje, tam cierniem ukoronowane, tam wzgardzone, wyszydzone, urąganiem i octem napojone. O drogie Serce miłości, czegoż stałoś się Sercem boleści? Szukam, o Pani, Serca Twego, a znajduję rany, bicze, ciernie i krzyż.

Nadto boleści swoje znosiła Marya z wewnętrznym pokojem i z nadprzyrodzonem weselem ducha, jakto sama objawiła świętej Brygidzie; to zaś wesele płynęło jużto z wielkiej miłości ku Bogu i ludziom, jużto z doskonałego zjednoczenia się z wolą Bożą, jużto z głębokiego zrozumienia tajemnicy krzyża i z tej błogiej nadziei, że Chrystus Pan niebawem zmartwychwstanie w chwale i że z Jego Męki miliony dusz czerpać będą żywot, światło, pociechę i siłę.

W skutek tego nietylko oddawała się chętnie na wszystkie cierpienia, nietylko ofiarowała z radością swe życie, by w ten sposób współdziałać w sprawie odkupienia, ale spełniając niejako kapłaństwo duchowe, ofiarowała życie Syna swego; jakoż trafnie powiedział pewien pisarz, że na górze Kalwaryi dwa były ołtarze, jeden w sercu Maryi, drugi w ciele Chrystusa [Opat Arnoldus De Cruce 7.].

O Najmilsi, jeżeli Marya z miłości ku nam tyle ucierpiała, czyż nie słuszna, byśmy Jej boleści rzewnem rozważali sercem i współboleli z cierpiącą. Wzywa nas do tego Duch Święty: „Ze wszystkiego serca twego nie zapominaj stękania matki twojej“ [Ekkl. VII, 29.]; sama zaś Matka Bolesna tak do nas przemawia w objawieniach św. Brygidy: „Patrzę, czy jest ktoś, coby mi okazywał współczucie i rozpamiętywał moje boleści“.

Kwapmyż się spełnić życzenia Najśw. Matki, a za to możemy mieć nadzieję, że Ona okaże się nam nader łaskawą Panią i Opiekunką, – że w chwili śmierci zachowa nas od ucisków wewnętrznych i wyprosi nam łaskę szczerej pokuty, – że za życia wyjedna nam gorące nabożeństwo do Męki Pańskiej i szczególną miłość Zbawiciela, któremu łzy, wylane nad boleściami Matki Najświętszej, są nader drogie.
Powtóre, okazujmy tej Matce nasze współczucie przez to, że będziemy unikać wszelkiego grzechu. Powiada Apostoł, że ile razy grzeszymy ciężko, tyle razy odnawiamy mękę Zbawiciela; otóż ile razy krzyżujemy Chrystusa, tyle razy odnawiamy boleści Jego Matki, a każdy grzech śmiertelny jest krzyżem dla Chrystusa, mieczem dla Maryi.

O ileżto takich mieczów przeszywa ustawicznie Jej Serce, i to nie z rąk oprawców, ale własnych dzieci. Toż nie dziw, że Ona ich niewdzięczność i zaślepienie gorzkiemi opłakuje łzami. O słuchajcie, wyrodne dzieci, Matka Bolesna nad wami płacze! I cóż wam zawiniła ta dobra Matka? Ona poradziła was w boleściach pod krzyżem i dała wam Jezusa, a w Nim wszystko; wy zaś dajecie Jej miecz i mieczem przeszywacie Jej Serce.

O Maryo, jakże niepocziwe są Twoje dzieci! Dokądże będziesz płakać nad nami, dokąd będziesz czekać nawrócenia naszego? Nie czekaj już dłużej, ale wyrwij miecz z Twego Serca i uderz nim nas niewdzięcznych! Lecz cóż ja mówię? Nie czyń tego, Maryo, bo jeżeli i Ty nas karać będziesz, któż nas przed mieczem Syna Twego zasłoni? My już nie będziemy obrażać Syna Twego, ni zasmucać Ciebie, o Matko; tylko miej litość nad nami i wytrąć z rąk naszych te miecze straszliwe, któremiśmy Cię przebili.

Czy prawda, o Bracia? Wy już nie będziecie obrażać najsłodszego Jezusa, ni ranić Serca Maryi; bo wy przecież miłujecie Zbawcę i Matkę Jego, a zarazem i waszą. Kiedy król Dawid wysyłał żołnierzy na stłumienie buntu Absalona, rzekł do nich: „Zachowajcie mi dziecię moje Absalona“ [II. Król. XVIII, 5. ]; podobny rozkaz daje i dziś Marya sługom swoim: „Zachowajcie mi dziecię moje Jezusa, to jest, nie krzyżujcie Go grzechami waszymi i nie rańcie serca mojego.

Proszę was o to jako Matka“. I któżby nie usłuchał tego głosu? Nuże tedy, czemprędzej zdruzgotajcie miecze wasze, uderzywszy nimi o konfesynały, to jest, odprawcie dobrą spowiedź, a potem niech każdy z was stanie u stóp Matki Bolesnej i tak do Niej przemówi: O Matko Najlitościwsza, ja jestem dzieckiem wyrodnem i niewdzięcznem, bo zamiast Ci płacić miłością, płaciłem grzechami, zamiast Ci ofiarować moje serce, Serce Twoje przeszywałem mieczem. Ja niegodny nawet Twojego spojrzenia, lecz Ty jesteś Matką, a więc nie odtrącisz dziecka żebrzącego Twojej litości.

O rzućże jeszcze na mnie okiem miłosierdzia, a ja Ci przyrzekam, że już nigdy nie obrażę Syna Twego i Ciebie, o Matko. A jeżelibym nie chciał dotrzymać przyrzeczenia, przebij mieczem moje serce, niech raczej bić przestanie, aniżeliby Cię miało obrazić.

Wreszcie, uczmy się od Matki Bolesnej znosić należycie cierpienia. W życiu trzeba nam wiele cierpliwości, bo gdziekolwiek się obrócimy, wszędzie otaczają nas krzyże; tymczasem ta cierpliwość nader jest rzadką, nawet u tych, co niby idą za Chrystusem.

Małoduszni i pełni miłości własnej, uciekamy skwapliwie od krzyżów; jeżeli nie możemy uciec, narzekamy na Boga i ludzi; jeżeli narzekać nie wypada, poddajemy się przynajmniej tajemnemu smutkowi i wpadamy w otrętwiający sen zniechęcenia, – zapominając snadź, że jako grzesznicy i słudzy Ukrzyżowanego nie możemy być wolnymi od krzyża, i że krzyż jest w ręku Bożym nader sposobnem narzędziem do uświęcenia dusz naszych. Otóż, aby nauczyć się cierpieć, trzeba wpatrywać się okiem wiary i miłości w cierpienia Zbawiciela i Jego Matki, bo nietylko na ich widok maleją nasze krzyże, ale nadto w Sercu Króla boleści i u stóp Królowej boleści dziwną znajdujemy pociechę i siłę.

Czytamy w żywocie św. Ludwiny, że mając lat piętnaście, złamała sobie żebro, a odtąd przez trzydzieści lat nie wstawała z łóżka, w siedmiu zaś ostatnich latach rażona paraliżem, już tylko w głowie i w lewej ręce miała trochę władzy. Wnętrzności oranione wydawały ciągle zepsutą krew, ciekącą ustami, nosem i uszami, w ranach lęgło się robactwo, w głowie był ból taki, jakoby w nią kto gwoździe wbijał.

Do tego przyłączyły się cierpienia kamienia, stwardnienie wątroby, trawiąca gorączka, duszność i mdłość, równająca się prawie konaniu. Nie brakło też prób wewnętrznych i obelg od ludzi, a na krótko przed śmiercią napadli na jej dom rozbójnicy i zbili ją srodze.
Zrazu Ludwina nie mogła zrozumieć woli Bożej i skarżyła się głośno na tak wielkie cierpienia; lecz kiedy spowiednik nauczył ją rozważać Mękę Pańską i boleści Najśw. Matki, a przytem szukać pociechy w Komunii świętej, tak się rozmiłowała w cierpieniach, iż pełna świętego pokoju powtarzała często: „Jeszcze więcej, Panie mój, jeszcze więcej cierpień mi ześlij, jeśli taka wola Twoja; tylko w miarę tego przymnażaj łaski Twojej“.

Za przykładem tej Świętej szukajmy w Matce Bolesnej wzoru i osłody w cierpieniach; ponieważ zaś cierpieć z poddaniem się woli Bożej i z wewnętrznym pokojem jest cnotą nader cenną a trudną i wspaniałem dziełem łaski: przeto prośmy za Jej przyczyną o dar cierpliwości i miłości krzyża.

O Królowo Męczenników, módl się za nami do Syna Twego, byśmy ukochali wszelaki krzyż, jaki na nas ześle. Niech tak ochotnie oddamy się Bogu ze wszystkiem, jakoś Ty się oddała, słuchając przepowiedni Symeona; niech tak spokojnie znosimy nienawiść ludzką, jakoś Ty znosiła prześladowanie Heroda; niech z taką boleścią szukajmy zgubionego Jezusa, z jakąś Ty Go szukała w świątyni; niech tak mężnie idziemy drogą prób Bożych i wzgardy ludziej, jakoś Ty szła na Kalwaryę; niech tak cierpliwie zostajemy na krzyżu ubóstwa lub choroby, jakoś Ty stała pod krzyżem Syna swego; niech z taką rezygnacyą patrzymy na zwłoki drogich osób lub na grób własnych nadziei, z jakąś Ty patrzyła na Najświętsze Jego Ciało, gdyś je składała w grobie; słowem, niech w życiu i przy śmierci będziemy podobnymi do Ciebie, o Matko Bolesna, abyśmy za to oglądali Cię kiedyś na tronie chwały. Amen.

Kazania Najświętszej Marii Panny-Józef Pelczar